Wat is een stelpost houtrot en wanneer gebruik je hem?
Een stelpost is een geraamd bedrag in je offerte voor werk waarvan de omvang nog niet vaststaat. Het bedrag telt mee in het totaal, maar je rekent achteraf af wat het echt werd. Bij houtrot is dat bijna altijd zo. Je ziet bij de opname een zachte onderdorpel of een open hoekverbinding, maar hoe diep het rot zit, weet je pas als je het rotte hout gaat wegfrezen of uitsteken.
Een stelpost voor houtrot wordt pas eerlijk als je er een afrekenregel bij zet: een geraamd aantal reparaties met een vaste prijs per stuk. Dan weet de klant vooraf hoe het bedrag omhoog of omlaag gaat. Dat is ook het verschil met een kale stelpost schilderwerk waar alleen een bedrag bij staat.
Het verschil met een vaste prijs: bij een vaste prijs draag jij het risico als het tegenvalt. Het verschil met meerwerk: meerwerk is werk dat niet in de opdracht stond. Houtrot dat je verwacht hoort niet achteraf als verrassing te komen, maar vooraf als stelpost met een duidelijke afrekenregel. Hoe je echt meerwerk rekent en afspreekt, lees je in meerwerk berekenen als schilder.
Gebruik een stelpost houtrot als je bij de opname tekenen van rot ziet maar de omvang niet kunt meten. Kun je het wel meten, bijvoorbeeld een losse waterslag die je hoe dan ook vervangt, dan zet je dat gewoon als vaste regel in je offerte.
Houtrot inschatten bij de opname
Hoe beter je opname, hoe dichter je stelpost bij de werkelijkheid zit. Neem een priem of een smalle schroevendraaier mee en loop elk kozijn langs. Prik op de plekken waar water blijft staan of in het hout trekt. Is het hout zacht, vezelig of nat en gaat de punt er makkelijk in, dan zit er rot. Noteer per kozijn wat je vindt en maak foto's met een duimstok ernaast.
Let ook op wat je niet kunt zien. Onder dikke verflagen en achter kitnaden zit rot vaak verder dan het lijkt. Vertel de klant bij de opname al dat je pas zeker weet hoeveel het is als het hout open ligt. Dan is je stelpost later geen nieuws.
- Onderdorpels en de onderkant van stijlen.
- Hoekverbindingen van kozijnen en ramen.
- Glaslatten en de sponning onder het glas.
- Aansluitingen van waterslagen en dorpels.
- Plekken met gescheurde kit, bladderende verf of zwarte verkleuring.
Zo zet je een stelpost houtrot in je offerte
Een stelpost werkt alleen als de klant precies weet wat eronder valt en hoe je afrekent. Zet de stelpost als eigen regel in je offerte, los van het schilderwerk. Kies een eenheid die je achteraf kunt aantonen: per reparatie in maten (klein, middel, groot, met lengte, breedte en diepte erbij), per inhoud uitgefreesd hout of per uur plus materiaal. Per reparatie met vaste maten is voor de klant het makkelijkst te volgen.
Zet er ook bij wat er niet onder valt. Is een deel zo rot dat repareren geen zin heeft, dan wordt het vervangen. Dat is ander werk, met een eigen prijs. Leg dit ook vast in je algemene voorwaarden als schilder, zodat het niet alleen op de offerte staat.
Een voorbeeldtekst die je kunt aanpassen: "Stelpost houtrotherstel: geraamd 8 kleine reparaties (tot 5 bij 5 cm en 2 cm diep) en 2 middelgrote reparaties (tot 10 bij 10 cm en 3 cm diep). Herstel bestaat uit rot hout verwijderen tot gezond hout, drogen, voorbehandelen, vullen met tweecomponenten houtreparatiemiddel, schuren en meeschilderen. Verrekening achteraf per gemaakte reparatie tegen de genoemde prijs per stuk, meer en minder. Komen we boven de geraamde hoeveelheid uit, dan melden we dat vooraf met foto's. Vervangen van delen valt buiten deze stelpost."
Je prijs per reparatie bouw je op uit je eigen tijd. Schat per maat hoeveel minuten je kwijt bent aan wegfrezen, drogen, voorbehandelen, vullen en schuren, en reken dat om met je uurtarief. Tel het materiaal erbij en eventueel een extra keer heen en terug als je moet wachten tot het vulmiddel hard is. Prijzen verschillen per regio en per klus, dus reken met je eigen cijfers.
Rekenvoorbeeld: van opname naar stelpost en afrekening
Een voorbeeld met verzonnen aantallen. Je schildert zes kozijnen aan de achtergevel. Bij de opname prik je op vier plekken rot: drie kleine plekken in onderdorpels en één grotere in een hoekverbinding. Omdat je weet dat er onder de verf vaak meer zit, raam je ruimer: 8 kleine en 2 middelgrote reparaties.
Tijdens de klus vind je 11 kleine plekken en 1 middelgrote. De afrekening wordt dan: 3 kleine reparaties meer en 1 middelgrote minder dan geraamd. Je rekent de extra kleine reparaties tegen je prijs per stuk en trekt de middelgrote die je niet maakte eraf. Het minderwerk tonen is net zo belangrijk als het meerwerk: daarmee laat je zien dat de stelpost eerlijk werkt.
Vergeet de tijd niet. Een gerepareerde plek moet drogen en uitharden voordat je kunt schuren en gronden. Bij koud weer duurt dat langer. Plan de reparaties dus aan het begin van de klus, zeker buiten in het najaar, zodat de droogtijd niet je hele planning ophoudt.
Meer houtrot dan in de offerte: eerst melden, dan doorwerken
Loopt de hoeveelheid boven de stelpost uit, stop dan even voordat je verder freest bij de volgende plek. Maak foto's van elke plek met een maat erbij, tel wat je hebt en wat er nog bij komt, en stuur de klant een bericht. Wacht op een reactie op schrift voordat je boven de raming verder gaat. Een akkoord via WhatsApp is al bruikbaar als bewijs.
Doe dit op het moment zelf, niet bij de factuur. De klant kent de raming uit je offerte al. Met je bericht werk je die afspraak bij met wat je nu ziet, en de klant beslist mee terwijl het hout nog open ligt. Zo blijft de stelpost een gezamenlijke afspraak in plaats van een rekening achteraf.
Een voorbeeldbericht: "Goedemorgen, we hebben vandaag de kozijnen achter opengemaakt. Er zit meer houtrot dan geraamd: in de offerte staan 8 kleine reparaties, het worden er 11. Foto's stuur ik hieronder mee. De 3 extra reparaties reken ik af tegen de prijs per stuk uit de offerte. De middelgrote reparatie in de hoekverbinding van het tweede kozijn is niet nodig, die gaat eraf. Kun je laten weten of je akkoord bent? Dan gaan we vandaag verder."
Afrekenen: de stelpost houtrot verrekenen op je factuur
Zet op je factuur een korte verrekenstaat: wat er geraamd was, wat je gemaakt hebt en het verschil, per soort reparatie. Voeg de foto's toe of verwijs ernaar. Dan hoeft de klant je niet op je woord te geloven. Hieronder staat de verrekenstaat voor het rekenvoorbeeld van hierboven.
Let op het BTW-tarief. Of houtrotherstel onder hetzelfde tarief valt als het schilderwerk, hangt af van wat je precies doet en waar. Lees BTW op schilderwerk: 9% of 21% voor de hoofdregel en vraag het bij twijfel na bij je boekhouder.
Houd na de klus ook bij hoeveel uur de reparaties echt kostten. Kwam je per reparatie structureel uren tekort, dan pas je je prijs per stuk aan voor de volgende offerte. Hoe je dat bijhoudt, lees je in nacalculatie van schilderwerk.
- Verrekenstaat voor het rekenvoorbeeld, kleine reparaties: geraamd 8, gemaakt 11, verschil 3 meer.
- Middelgrote reparaties: geraamd 2, gemaakt 1, verschil 1 minder.
- Afrekening: 3 kleine reparaties erbij en 1 middelgrote eraf, tegen de prijzen per stuk uit de offerte.
Fouten met een stelpost die je geld of vertrouwen kosten
De meeste discussies over een stelpost houtrot gaan niet over het herstel zelf, maar over wat er vooraf niet duidelijk was. Deze fouten zie je het vaakst.
- De stelpost laag houden om goedkoop te lijken. De klant vergelijkt je totaalprijs en schrikt later des te harder.
- Alleen een bedrag noemen, zonder eenheid en afrekenregel. Dan valt er achteraf niets uit te leggen.
- Niet vastleggen dat vervangen buiten de stelpost valt.
- Pas bij de factuur melden dat het meer werd.
- Minderwerk vergeten terug te geven als er minder rot zat.
- Alleen de rotte plek herstellen en de oorzaak laten zitten, zoals een open kitnaad of een waterslag die water naar binnen leidt.